Stefan Hanka-Kulesza


Ps. Hanka.
Urodził się 30 sierpnia 1892 r. w Holenderni pod Włodawą.
Zmarł 5 czerwca 1964 r. w Londynie.
Polski działacz niepodległościowy, inżynier, pułkownik kawalerii Wojska Polskiego. Za dzielność w czasie I wojny światowej otrzymał krzyż Virtuti Militari, Medal za Wojnę 1918-20, Krzyż Walecznych oraz Złoty Krzyż Zasługi.

Stefan Kulesza był niezwykle oddany sprawie odzyskania przez Polskę niepodległości. Studiując na politechnice
w Gandawie w Belgii, zaangażował się w działalność Stowarzyszenia Polskiej Młodzieży Niepodległościowej „Filarecja”  i Związku Strzeleckiego, przyjęty do niego osobiście przez naczelnika organizacji, „Szefa” Kazimierza Sosnkowskiego. Po latach posłuszeństwo wobec Szefa wyraził we wspomnieniowej publikacji: „Takie były to czasy, kiedyśmy szli na każde Jego skinienie – nie oglądając się poza siebie, bo głośniej niż śmierć i trwoga wołała na nas Wolna Ojczyzna”. W Związku Strzeleckim przyjął pseudonim Hanka. Z tym pseudonimem związana jest anegdota mówiąca o tym, że jakaś dziewczyna chciała dostać się do patrolu Beliny, a nieprzyjęta odpowiedziała: „Jak to,
a Hankę przyjęliście?”.

W Belgii Kulesza zaprzyjaźnił się z Beliną. Wzbudził jego zaufanie, stąd nie dziwi, że został wybrany do pierwszego patrolu – „Siódemki Beliny”. Razem z patrolem Beliny wyruszył w nocy 2 sierpnia 1914 r na Wielką Wojnę.
W oddziale Beliny pozostał do końca, czyli do kryzysu przysięgowego i internowania w Beniaminowie.
Z internowania powrócił w kwietniu 1918 r., a w listopadzie brał udział w tworzeniu na Lubelszczyźnie 7 Pułku Ułanów, organizowanego przez Janusza Głuchowskiego. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej jako dowódca 201. Pułku Szwoleżerów, który sformowano w wielkim pośpiechu, z wykorzystaniem uposażenia wszelkiego autoramentu: angielskich karabinów, polskich i rosyjskich szabli, niemieckich lanc kawaleryjskich, siodeł kanadyjskich i amerykańskich. Zabrakło też czasu na przeszkolenie pododdziałów czy choćby ostrzelanie rekrutów. Pod Płońskiem w czasie Bitwy Warszawskiej wojska Hanki-Kuleszy mimo zużycia zapasów amunicji utrzymały linię obrony i zmusiły nieprzyjaciela do odwrotu. On sam jednak został ciężko ranny. Zdjęty z dowództwa i przeniesiony na tyły powrócił do swojej jednostki już po podpisaniu zawieszenia broni.

W chwili wybuchu II wojny światowej dowodził Kresową Brygadą Kawalerii, walcząc w kampanii wrześniowej
w składzie Armii „Łódź”. W końcu września bardzo dzielnie walczył pod Rawą Ruską. Po wojnie pozostał na Zachodzie i zamieszkał w Wielkiej Brytanii, gdzie zmarł w 1964 r.

Leave a Reply